อธิบดีฝนหลวงฯ สั่งระบายฝุ่น PM2.5 บริเวณ กทม.-เหนือ-อีสาน ต่อเนื่อง พร้อมเตรียมปรับแผนปฏิบัติการกลางเดือนกุมภาพันธ์นี้ รับพื้นที่ภาคเหนือจะมีการสะสมของฝุ่นละอองเพิ่มมากขึ้น
วันที่ 12 กุมภาพันธ์ 2569 นายราเชน ศิลปะรายะ อธิบดีกรมฝนหลวงและการบินเกษตร เปิดเผยว่า ขณะนี้กรมฝนหลวงและการบินเกษตรยังคงปฏิบัติภารกิจการดัดแปรสภาพอากาศ เพื่อช่วยระบายฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 ที่เกินค่ามาตรฐานบริเวณพื้นที่กรุงเทพฯ ปริมณฑล ภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยมีการตั้งหน่วยดัดแปรสภาพอากาศในปัจจุบัน จำนวน 4 แห่ง ได้แก่ หน่วยฯ อ.หัวหินจ.ประจวบคีรีขันธ์ หน่วยฯ จ.ระยอง หน่วยฯ จ.ตาก และหน่วยฯ จ.ขอนแก่น และจากการติดตามสถานการณ์ฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 บริเวณพื้นที่กรุงเทพฯ และปริมณฑล พื้นที่ภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ พบว่า ในช่วงวันที่ 12-16 กุมภาพันธ์ 2568 ค่าฝุ่นละอองขนาดเล็กบริเวณทั้ง 3 พื้นที่จะอยู่ในระดับปานกลางถึงเริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพ (สีเหลือง-สีส้ม)
เนื่องจากอัตราการระบายอากาศ พบว่า มีการระบายอากาศอยู่ในเกณฑ์ อ่อน-ดี ประกอบกับลมในช่วงนี้มีกำลังอ่อน อาจส่งผลให้ฝุ่นมีแนวโน้มสะสมได้ ขณะที่พื้นที่ภาคเหนือจะมีการสะสมของฝุ่นละอองเพิ่มมากขึ้น เนื่องจากลักษณะภูมิประเทศเป็นแอ่งกระทะ เริ่มมีจุดความร้อนจากประเทศเพื่อนบ้านฝั่งตะวันตก และลมพัดมาจากทิศตะวันตกเฉียงเหนือด้วย
จากสถานการณ์ดังกล่าวนี้ กรมฝนหลวงและการบินเกษตรจึงวางแผนรับมือด้วยการวางแผนปฏิบัติการดัดแปรสภาพอากาศอย่างต่อเนื่องทุกวัน เพื่อช่วยระบายฝุ่นละอองขนาดเล็กให้ได้มากที่สุด ก่อนที่ฝุ่นจะสะสมและส่งผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชน และตั้งแต่วันที่ 16 กุมภาพันธ์ 2569 เป็นต้นไป จะมีปรับแผนการเปิดหน่วยดัดแปรสภาพอากาศ โดยยังคงหน่วยฯ อ.หัวหิน จ.ประจวบคีรีขันธ์ ใช้เครื่องบิน Super King Air 1 ลำ เครื่องบิน Caravan 3 ลำ หน่วยฯ จ.ระยอง ใช้เครื่องบิน CN 1 ลำ และเครื่องบิน Caravan 1 ลำ หน่วยฯ จ.ขอนแก่น ใช้เครื่องบิน Casa จำนวน 1 ลำ และเปิดหน่วยฯ จ.พิษณุโลก ใช้เครื่องบิน Casa จำนวน 2 ลำ
อย่างไรก็ตาม ภารกิจการดัดแปรสภาพอากาศเพื่อช่วยบรรเทาปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 กรมฝนหลวงและการบินเกษตร ได้นำเทคนิคต่อยอดมาจากตำราฝนหลวงพระราชทานของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร คือการการก่อเมฆเพื่อดูดซับและระบายฝุ่นละออง การเลี้ยงเมฆเพื่อดูดซับและระบายฝุ่นละออง และการโปรยน้ำแข็งแห้งเพื่อลดอุณหภูมิชั้นบรรยากาศอุณหภูมิผกผัน
สำหรับผลปฏิบัติการที่ผ่านมาพบว่า พื้นที่กรุงเทพฯ และปริมณฑล ปฏิบัติการตั้งแต่วันที่ 1 ธันวาคม 2568 ถึง 9 กุมภาพันธ์ 2569 ไปจำนวน 66 วัน 398 เที่ยวบิน ทำให้ค่าฝุ่น PM2.5 และค่าดัชนีคุณภาพอากาศลดลงหลังปฏิบัติการ จำนวน 53 วัน คิดเป็นร้อยละ 80 พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ปฏิบัติการตั้งแต่วันที่15 มกราคม – 9 กุมภาพันธ์ 2569 จำนวน 8 วัน 15 เที่ยวบิน ทำให้ค่าฝุ่น PM2.5 และค่าดัชนีคุณภาพอากาศลดลงหลังปฏิบัติการ จำนวน 8 วัน คิดเป็นร้อยละ 100 และพื้นที่ภาคเหนือ ปฏิบัติการตั้งแต่วันที่ 1-9 กุมภาพันธ์ 2569 ไปจำนวน 6 วัน 13 เที่ยวบิน ทำให้ค่าฝุ่น PM2.5 และค่าดัชนีคุณภาพอากาศลดลงหลังปฏิบัติการ จำนวน6 วัน คิดเป็นร้อยละ 100