เขาซับแกงไก่ จ.ลพบุรี วันนี้อุดมสมบูรณ์…

  •  
  •  
  •  
  •  

 

นางศศิพร ปาณิกบุตร ผู้อำนวยการกองติดตามและประเมินผล สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ (สำนักงาน กปร.) และคณะเจ้าหน้าที่ได้ลงพื้นที่เพื่อติดตามความคืบหน้าในการดำเนินงานของโครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าชุมชนเขาซับแกงไก่ จ.ลพบุรี เมื่อวันก่อน

เพื่อติดตามผลการดำเนินงานของ โครงการฯ พบว่า มีความก้าวหน้ายังผลให้ความอุดมสมบูรณ์ของพื้นที่ป่าหวนกลับคืนมาเช่นอดีต ขณะที่ประชาชนในพื้นที่ต่างก็ได้เข้ามาร่วมในการดำเนินโครงการอย่างเต็มที่

เขาซับแกงไก่ เป็นเทือกเขาที่มีพื้นที่ครอบคลุมกว่า 3,027 ไร่ ตั้งอยู่ในเขตตำบลเขาน้อย อำเภอลำสนธิ จังหวัดลพบุรี ในเขตป่าสงวนแห่งชาติป่าชัยบาดาล และยังอยู่ในเขตรอยต่ออีก 4 อำเภอของจังหวัดสระบุรี ในอดีตเขาซับแกงไก่ เคยเป็นเทือกเขาที่มีความอุดมสมบูรณ์ไปด้วยทรัพยากรป่าไม้ มีสัตว์ป่าน้อยใหญ่อาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก และยังมีความสำคัญเป็นแหล่งต้นน้ำของแม่น้ำป่าสักตอนล่างอีกด้วย

เมื่อความเจริญเข้าสู่พื้นที่ตำบลเขาน้อย ทำให้เขาซับแกงไก่ถูกบุกรุกทำลายแผ้วถางป่าเพื่อทำถนน ปลูกบ้านเรือน ก่อตั้งชุมชน และทำการเกษตร จนกลายเป็นภูเขาหัวโล้น ส่งผลกระทบทำให้สัตว์ป่าขาดแคลนน้ำและอาหาร ต้องอพยพย้ายถิ่น บาดเจ็บล้มตายเป็นจำนวนมาก

ตลอดมาเจ้าอาวาสวัดป่าชุมชน ซึ่งตั้งอยู่ในหมู่บ้านลำน้ำเขียว ตำบลเขาน้อย พยายามปลูกจิตสำนึกให้ราษฎรเห็นความสำคัญกับป่าไม้ ช่วยกันอนุรักษ์และฟื้นฟูเขาซับแกงไก่ โดยจัดตั้งเป็นป่าชุมชน เมื่อปี พ.ศ.2553 แต่ยังแก้ไขปัญหาไม่ได้ เพราะพื้นที่อยู่ในเขตรอยต่อของ 2 จังหวัด คือ จังหวัดลพบุรี และจังหวัดสระบุรี จึงยังมีผู้บุกรุกเข้ามาตัดไม้และล่าสัตว์อยู่อย่างต่อเนื่อง
เมื่อความทราบถึง พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม รับโครงการฟื้นฟูป่าชุมชนเขาซับแกงไก่ ไว้เป็นอีก 1 โครงการพระราชดำริ เมื่อวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2555

การฟื้นฟูป่าชุมชนตามแนวพระราชดำริ ในพื้นที่ป่าชุมชนเขาซับแกงไก่ได้ดำเนินการตามโครงการ “ปลูกป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง” และโครงการ “ปลูกป่าธนาคารอาหารชุมชน” แนวคิดปลูกป่าโดยไม่ต้องปลูก รวมทั้งจัดทำฝายชะลอน้ำแบบกึ่งถาวรอีก 10 แห่งภายในป่า พร้อมจัดทำแหล่งน้ำไว้ให้ราษฎรได้มีกินมีใช้ ขณะเดียวกันก็มีการตั้งกลุ่มจิตอาสาพิทักษ์ป่า รวมถึงปลูกจิตสำนึกให้กับเยาวชน ทุกวันนี้ราษฎรในพื้นที่ ได้รับประโยชน์จากโครงการตามแนวพระราชดำริฟื้นฟูผืนป่า พลิกชีวิตจากความแห้งแล้ง เป็นอีกพื้นที่หนึ่งที่ได้รับพระเมตตาจาก พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ช่วยให้มีน้ำไว้กินไว้ใช้ มีผืนป่าที่ชุ่มชื้น มีอาชีพและรายได้จากป่า

นายเฉลียว สิงห์ขร เกษตรกรหมู่ที่ 5 ตำบลเขาน้อย อำเภอสนธิ จังหวัดลพบุรี เปิดเผยว่า ภายหลังจากมีโครงการฯ ทำให้พื้นที่ป่ามีความสมบูรณ์มากขึ้น เป็นผลให้พื้นที่ทางตอนล่างของภูเขามีความชุ่มชื้นสามารถทำการเพาะปลูกพืชได้หลากหลายมากขึ้น จากอดีตที่เกษตรกรในพื้นที่จะปลูกพืชเชิงเดี่ยวที่ช่วงผลผลิตล้นตลาดทำให้ขายไม่ได้ราคาต้องขาดทุน ก็หันมาปลูกพืชแบบผสมผสาน ทั้งพืชผัก ไม้ให้ผล และทำบ่อเลี้ยงปลา เพราะมีน้ำเพียงพอทำให้มีรายได้เลี้ยงครอบครัวได้ตลอดทั้งปี

“ได้มีโอกาสเดินทางไปดูงานที่ศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จังหวัดฉะเชิงเทรา ก็ได้นำแนวทางและวิธีการในการปรับปรุงดิน และการพัฒนารูปแบบการเพาะปลูกมาประยุกต์ใช้ในพื้นที่ ทำให้สามารถทำการเพาะปลูกพืชได้อย่างหลากหลายแบบผสมผสานที่เอื้อต่อกัน เช่น ปลูกพืชให้ผลริมสวนเพื่อช่วยบังลมให้พืชผักและให้ร่มเงากับบ่อปลา ทำให้ได้รับผลผลิตอย่างเต็มที่ ปัจจุบันมีประชาชนในพื้นที่หันมาปลูกพืชแบบผสมผสานมากขึ้น และจำนวนไม่น้อยที่ย้ายถิ่นออกไปหางานทำที่อื่นก็หวนกลับมาอยู่บ้านเพราะสามารถทำกินได้แบบไม่อดอยากมีรายได้ที่แน่นอน ใช้พื้นที่ไม่มากแต่ผลผลิตได้มาก” นายเฉลียว สิงห์ขร กล่าว

นอกจากราษฎรจะมีอาชีพที่ยั่งยืนแล้ว ประโยชน์จากการฟื้นฟูป่าของโครงการยังช่วยให้พันธุ์ไม้ สมุนไพรหายาก และสัตว์ป่าน้อยใหญ่ที่เคยหายไป หวนกลับมาอยู่อาศัยภายในพื้นที่ป่าอีกครั้งในปัจจุบัน โครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าชุมชนเขาซับแกงไก่ นับเป็นความสำเร็จของการจัดการป่าชุมชนตามแนวทางพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช และยังก่อให้เกิดความรักความสามัคคีของคนในชุมชน ในการช่วยกันดูแลรักษาป่าอีกด้วย.

 

ที่มา: เดลินิวส์ออนไลน์