การพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ (1)

  •  
  •  
  •  
  •  

โดย – รศ.ดร.พีรเดช ทองอำไพ

 

       “สาธนี สกุลวัฒนะ” เจ้าของโรงเรือนเพาะเห็ดมินิ ที่ ต.พระแท่น อ.ท่ามะกา จ.กาญจนบุรี มีพื้นที่ 3.5-4 ตร.ม. ก็สามารถเพาะเห็ดไว้กินและขายได้ ก็อีกตัวอย่างหนึ่งของเกษตรกรรุ่นใหม่

                                                           ……………………..

         อนาคตอันใกล้นี้ปัญหาของภาคการเกษตรคือขาดแคลนที่ดินทำกิน ปัญหาแรงงาน และราคาของผลผลิต ซึ่งสิ่งเหล่านี้จะเกี่ยวเนื่องกับต้นทุนการผลิต ขณะที่เพื่อนบ้านซึ่งบางประเทศเป็นคู่แข่งในสินค้าบางประเภท มีต้นทุนการผลิตต่ำกว่า

        ทั้งหมดนี้เป็นเรื่องใหญ่ครับ ที่ต้องมองให้ทะลุและรีบหามาตรการแก้ไข แต่กระนั่นเห็นอยู่โครงการหนึ่งที่น่าสนใจและน่าจะตอบโจทย์ของปัญหาเหล่านี้ได้ในระดับหนึ่ง คือโครงการสร้างและพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ ตอนนี้ทางกระทรวงเกษตรฯ ได้เริ่มงานแล้วและมีความก้าวหน้ามาได้ดีพอสมควร

        เห็นแล้วโครงการนี้ น่าจะเข้ามาแก้ไขปัญหาในบางส่วนได้ เพราะว่าหลักคิดในการดำเนินโครงการคือ สร้างคนรุ่นใหม่ที่มีความรู้ให้เข้ามาทำอาชีพเกษตรกรรม บนที่ดินที่มีอยู่อย่างจำกัดให้มีประสิทธิภาพสูงที่สุด

         ดังนั้นหากได้เกษตรกรที่มีความรู้ มีเทคโนโลยี ก็สามารถลดต้นทุน สร้างมูลค่าเพิ่ม พัฒนาตลาด และใช้พื้นที่น้อย ๆ ที่มีอยู่อย่างจำกัดให้มีรายได้พอที่จะเลี้ยงตัวเองได้ ทางกระทรวงเกษตรฯ ให้ความสำคัญกับเรื่องนี้ถึงขนาดตั้งคณะกรรมการบริหารโครงการขึ้นมา โดยมีปลัดกระทรวงเกษตรฯ เป็นประธานง และมีผู้แทนจากกรมต่าง ๆ ทั้งในกระทรวงเกษตรและหน่วยงานอื่นนอกกระทรวง

        โครงการนี้ต่อเนื่องมาจากโครงการอีกโครงการพัฒนาเกษตรกรมืออาชีพยุคใหม่ ซึ่งเป็นความร่วมมือของ 4 หน่วยงานคือ สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตกรรม (ส.ป.ก.) สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.) ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธกส.) และ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)

         ในโครงการนี้มีหลักคิดคือ สอศ. โดยวิทยาลัยเกษตรฯ ในสังกัด ทำหน้าที่สอนเด็กอาชีวศึกษา ให้มีความสามารถออกไปประกอบอาชีพเกษตรกรรมด้วยตนเองบนพื้นที่ดินที่ ส.ป.ก. จัดให้ประมาณ 3-5 ไร่ และจะต้องสร้างรายได้ได้ไม่ต่ำกว่าเงินเดือนข้าราชการที่จบปริญญาตรี เพื่อพิสูจน์ให้เห็นว่าสามารถเลี้ยงตนเองได้ด้วยการทำเกษตรกรรมเป็นอาชีพอย่างแท้จริง โดยไม่ต้องไปเป็นลูกจ้างใคร ผลจากการเริ่มต้นดังกล่าว มีวิทยาลัยเกษตรฯ เข้าร่วมในระยะแรกจำนวน 8 แห่ง และขยายผลเป็น 17 แห่งในปีนี้เอง

         ตอนนี้กำลังจะขยายผลโครงการนี้ออกไปทั่วทั้งประเทศในวิทยาลัยเกษตรฯ ทุกแห่ง และมีแนวโน้มว่าอาจขยายเข้าไปสู่มหาวิทยาลัยที่มีการสอนทางด้านเกษตร เพื่อเปิดช่องทางการสร้างเกษตรกรที่มีความรู้ให้มากขึ้นดังนั้นตอนนี้จึงมีโครงการที่มีเป้าหมายเพื่อสร้างและพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่อยู่ 2-3 โครงการภายใต้กระทรวงเกษตร อาทิ

         โครงการการพัฒนาเกษตรกรมืออาชีพยุคใหม่ ที่ได้กล่าวมาแล้ว มีโครงการพัฒนาเกษตรกรอย่างยั่งยืน ซึ่งเปิดโอกาสให้เกษตรกรทั่วไปและบุตรหลานเกษตรกรที่ประกอบอาชีพการเกษตร ได้มีโอกาสเข้าถึงที่ดินและความรู้เพื่อประกอบอาชีพโครงการพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ ถือที่เปิดโอกาสให้ผู้ที่ได้รับผลกระทบจากการถูกเลิกจ้าง หรือผู้ว่างงาน และนักศึกษาที่จบการศึกษาเกษตรกรรมและบุคคลที่สนใจอื่น ได้เข้ามาเรียนรู้เทคโนโลยีและความสามารถในการใช้ข้อมูลเพื่อการวางแผนและตัดสินใจ โดยใช้วิทยาลัยเกษตรฯ เป็นฐานการฝึกอบรมดังกล่าว

         ตอนหน้า จะพูดถึงสกิจกรรมและผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานของโครงการที่ผ่านมาครับ!